Bezuinigingen in de sociale zekerheid voor nu van de baan
Het kabinet-Jetten heeft de geplande bezuinigingen op de WW en de WIA uit de begroting van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gehaald. Voor werkgevers is dat goed nieuws, maar wie goed leest, ziet dat de rekening niet lijkt te zijn verdwenen maar is geparkeerd.
Het kabinet stuurde op dinsdag 29 september 2026 een brief naar de Tweede Kamer waarin de eerder aangekondigde bezuinigingen op de sociale zekerheid uit de SZW-begroting worden gehaald. Daarmee komt het minderheidskabinet tegemoet aan een harde eis van PRO en de vakbeweging. PRO-leider Jesse Klaver stelde na een telefoongesprek met de premier dat de bezuinigingen bij SZW volledig zijn verdwenen en daar ook niet terugkomen. FNV, CNV en VCP schorten hun stakingen en acties op en schuiven weer aan tafel.
Wat stond er op het programma?
Het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA bevatte een pakket van circa 6 miljard euro aan bezuinigingen op de AOW, de WW en de WIA. Voor werkgevers waren vooral de volgende maatregelen relevant:
Halvering van de maximale WW-duur van 24 naar 12 maanden
Verlaging van het maximumdagloon met 20 procent, met daarmee directe gevolgen voor uitkeringen
Afschaffing van de tegemoetkoming arbeidsongeschikten
Afschaffing van de IVA voor nieuwe instroom per 2030
Afschaffing van de compensatieregeling transitievergoeding bij ontslag na langdurige arbeidsongeschiktheid.
Van uitstel naar schrappen
Het pakket is in twee stappen afgebouwd. Met Prinsjesdag verdween de AOW-bezuiniging van 2,8 miljard euro definitief en werd de verlaging van het maximumdagloon geschrapt. Andere maatregelen schoven een jaar op: de halvering van de WW-duur naar 1 januari 2029, de afschaffing van de tegemoetkoming arbeidsongeschikten eveneens met een jaar, en de afschaffing van de compensatieregeling transitievergoeding naar 1 januari 2028.
Voor de oppositie was uitstel onvoldoende. Het minderheidskabinet heeft voor een meerderheid in beide Kamers de steun van PRO en Volt nodig. Na onderhandelingen op zaterdag 26 september volgde nu de stap van uitstel naar schrappen van de resterende bezuinigingen op WW en WIA.
Van de baan, of geparkeerd?
De concrete maatregelen zijn uit de SZW-begroting gehaald. De bredere financiële en inhoudelijke hervormingsvraagstukken zijn daarmee echter niet verdwenen.
Premier Jetten was daar ook open over. Voor dit jaar zijn er geen bezuinigingen, zo zei hij, en dat geeft ruimte om met de vakbonden in gesprek te gaan. Na een sociaal akkoord wordt bekeken wat er onder de streep overblijft. Levert dat akkoord onvoldoende op, dan kunnen er alsnog nieuwe voorstellen naar de Kamer gaan. Daarnaast wil het kabinet voor eind 2026 een hervormingsagenda presenteren voor toeslagen, inkomstenbelasting en sociale zekerheid.
Kortom: de huidige maatregelen zijn van tafel, maar de financiële en inhoudelijke hervormingsvraagstukken niet.
Wat betekent dit concreet voor werkgevers?
De maximale WW-duur blijft vooralsnog 24 maanden. Overheids- en onderwijswerkgevers, die eigenrisicodrager zijn voor de WW, dienen in de voorziening rekening te houden met een maximale WW-duur van 24 maanden. Wie al rekende op een halvering vanaf 2029, moet die besparing terugdraaien.
Het maximumdagloon wordt niet verlaagd. Dat betekent dat de uitkeringslasten voor zowel publiek verzekerde werkgevers als eigenrisicodragers ZW en WGA niet dalen zoals in het oorspronkelijke plan.
Het vervallen van de IVA had de verhouding tussen IVA en WGA ingrijpend kunnen veranderen, met grote financiële gevolgen voor werkgevers. Dat scenario is voorlopig van de baan, maar het stelselvraagstuk rond de WIA blijft onverminderd actueel.
Met Prinsjesdag was de afschaffing van de compensatieregeling transitievergoeding al uitgesteld tot 1 januari 2028. Of deze maatregel onder het nu geschrapte pakket valt, moet uit de nadere uitwerking blijken. Vraag compensatie voor betaalde transitievergoedingen bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid dus tijdig en volledig aan zolang de regeling bestaat.
Korte termijn
Dat maakt dit het juiste moment om uw risicopositie opnieuw te beoordelen. Denk aan de keuze tussen publiek verzekeren en eigenrisicodragerschap voor ZW en WGA en de vraag of uw meerjarenbegroting nog uitgaat van maatregelen die inmiddels zijn geschrapt.
Equivalence volgt de ontwikkelingen rond de sociale zekerheid op de voet en vertaalt politieke besluiten naar de concrete financiële gevolgen voor uw organisatie. Wilt u weten wat het schrappen of later terugkeren van deze bezuinigingen betekent voor uw WW-, ZW- of WGA-lasten, of twijfelt u over publiek verzekeren of eigenrisicodragerschap?